ΕΠΙΚΟΙΝΩΝΙΑ ΜΕ... "ΚΩΜΑΤΩΔΕΙΣ" ΑΣΘΕΝΕΙΣ

Ένα μικρό ποσοστό των «νευροφυτικών» ασθενών, οι οποίοι θεωρούνται γενικάανίκανοι να σκεφτούν και να επικοινωνήσουν, στην πραγματικότητα έχεικάποιου είδους συνείδηση και να αντιλαμβάνεται το περιβάλλον, αποκαλύπτει ένα εντυπωσιακό πείραμα που βασίστηκε σε τομογραφίες. Οι ερευνητές εξέτασαν 54 «αναίσθητους» ασθενείς, στους οποίους έκαναν ερωτήσεις που μπορούσαν να απαντηθούν με «ναι» ή «όχι». Για να απαντήσουν καταφατικά, οι εξεταζόμενοι έπρεπε να φανταστούν ότι παίζουν τένις, ενώ για να απαντήσουν αρνητικά έπρεπε να σκεφτούν ότι περπατούν μέσα στο σπίτι τους.

Η νοητική απεικόνιση αυτών των δύο δραστηριοτήτων ενεργοποιεί διαφορετικές περιοχές του εγκεφάλου, οι οποίες μπορούν να ανιχνευθούν με την την τεχνική του λειτουργικού μαγνητικού συντονισμού (fMRI), μια παραλλαγή της μαγνητικής τομογραφίας.

Πράγματι, πέντε από τους 54 ασθενείς μπορούσαν να αποκριθούν, έστω και εν μέρει, στις ερωτήσεις των ερευνητών.

«Μείναμε άναυδοι» σχολιάζει ο Μάρτιν Μόντι της Μονάδας Γνωσιακών και Εγκεφαλικών Επιστημών του Κέμπριτζ, μέλος της ομάδας που δημοσιεύει τη μελέτη στο New England Journal of Medicine. Στην έρευνα συμμετείχε και το Πανεπιστήμιο της Λιέγης στο Βέλγιο.

Ο συνεργάτης του Μόντι Αντριαν Όουεν είχε γίνει πρωτοσέλιδο πριν από τέσσερα χρόνια όταν πραγματοποίησε το πείραμα για πρώτη φορά σε μια γυναίκα που βρισκόταν σε άγρυπνο κώμα (σε κώμα αλλά με τα μάτια ανοιχτά).

Έκπληκτοι από τα αποτελέσματα εκείνου του πειράματος, οι συγγενείς ασθενών που νοσηλεύονται σε νευροφυτική κατάσταση έχουν αρχίσει να ζητούν εξετάσεις τομογραφίας σε μια απελπισμένη προσπάθεια να επικοινωνήσουν με τους δικούς τους.

Φαίνεται όμως ότι η ικανότητα συνείδησης, έστω και περιορισμένης, είναι σπάνιο φαινόμενο στους νευροφυτικούς ασθενείς.

Οι 54 ασθενείς της μελέτης είχαν διαγνωστεί ότι βρίσκονταν είτε σε νευροφυτική κατάσταση είτε σε «ελάχιστα συνειδητή» κατάσταση, στην οποία μπορούν περιστασιακά να ανταποκριθούν έμμεσα σε προφορικές εντολές, όχι όμως και να επικοινωνήσουν.

Μόνο πέντε αποκρίθηκαν θετικά στο τεστ με τον μαγνητικό τομογράφο, από τους οποίους οι τέσσερις είχαν θεωρηθεί νευροφυτικοί. Σε δύο περιπτώσεις η διάγνωση άλλαξε σε ελάχιστα συνειδητή κατάσταση.